กุ้งไม่ได้เป็นปลาตัวเล็ก — มันใกล้กุ้งมังกรและปูมากกว่าใกล้ปลากะพง

ชุดความรู้: สัตว์รอบจานอาหาร — อ่านจบแล้วส่งต่อได้เลย ลิงก์ตอนอื่นอยู่ท้ายบทความ

ในชีววิทยา กุ้งจัดเป็นสัตว์ขาปล้อง ชั้นครัสเตเชียน มีโครงกระดูกนอก หัวใจอยู่ด้านหลังของลำตัว และเลือดใสปนสีอื่นๆ ตามชนิด หายใจด้วยเหงือก ต้องลอกคราบจึงจะโตได้

ร่างกายกุ้งทำงานยังไง

กุ้งกุลาดำ Penaeus monodon
กุ้งกุลาดำมีลายชัด — ตัวอย่างครัสเตเชียนที่คนไทยรู้จักดี ภาพ: self · CC BY-SA 3.0 · via Wikimedia Commons
ส่วนทำอะไร
หัว-อก (cephalothorax)รวมสมอง ก้านตา ขาเดิน เหงือก
ท้องเป็นปล้องกล้ามเนื้อที่เรากินเป็นเนื้อกุ้ง
หนวดและขากรีสัมผัส หาอาหาร
เปลือกป้องกันและยึดกล้ามเนื้อ ต้องลอกเมื่อคับ

สีส้มหลังต้มมาจากสารแอสตาแซนธินที่ถูกปลดจากโปรตีนตอนร้อน ไม่ได้แปลว่ากุ้งสดเปลี่ยนสายพันธุ์

กุ้งที่คนไทยกินบ่อย

บ่อเพาะเลี้ยงกุ้งหรือเรือประมงกุ้ง
การเพาะเลี้ยงกุ้งเป็นอุตสาหกรรมอาหาร ไม่ใช่แค่ของป่าจากทะเลเปิด ภาพ: Planet Labs inc. · CC BY-SA 4.0 · via Wikimedia Commons
  • กุ้งกุลาดำ (Penaeus monodon) — ตัวใหญ่ ลายลาย เคยเป็นดาวเพาะเลี้ยง
  • กุ้งขาวแวนนาไม — เลี้ยงกว้าง โตเร็ว เป็นสินค้าส่งออกหลักช่วงหลัง
  • กุ้งแม่น้ำ / กุ้งก้ามกราม — น้ำจืด ก้ามใหญ่ เนื้อแน่น
  • กุ้งฝอย กุ้งทะเลเล็ก — ใช้ทำกะปิ น้ำพริก แกง
ความจริงเรื่องฟาร์ม: การเลี้ยงกุ้งเลี้ยงปากคนจำนวนมาก แต่ถ้าจัดการน้ำและป่าชายเลนไม่ดี จะกระทบระบบนิเวศ — เลือกซื้อจากแหล่งที่โปร่งใสดีกว่ากลัวกุ้งทั้งก้อน

กินยังไงให้คุ้มและปลอดภัย

กุ้งสุกบนจาน
สีส้มหลังปรุงมาจากแอสตาแซนธิน — เนื้อกุ้งคือกล้ามเนื้อท้อง ภาพ: Kelpgreen.D · CC BY-SA 4.0 · via Wikimedia Commons

กุ้งให้โปรตีนสูง คอเลสเตอรอลในตัวมีแต่ไม่ใช่เหตุผลเดียวที่ต้องเลิกกินทั้งหมู่ ภูมิแพ้กุ้งเป็นเรื่องจริงของบางคน ต้องแยกจากคนที่แพ้ ล้างและปรุงสุก ลดเสี่ยงเชื้อถ้าของไม่สด

คำถามที่พบบ่อย

กุ้งมีสมองไหม?

มีปมประสาท ไม่ใช่สมองใหญ่แบบสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม

เส้นดำบนหลังคืออะไร?

ทางเดินอาหาร ไม่ใช่เส้นพิษ เลาะออกได้เพื่อความสะอาด

กุ้งสดต้องใสเสมอไหม?

กุ้งทะเลหลายชนิดใสหรือเทา หลังตายและหลังต้มสีเปลี่ยน — ดมกลิ่นและดูการเก็บเย็นสำคัญกว่าสีอย่างเดียว

อ่านต่อ: ไข่ไก่กับไข่เป็ด · หมวดสัตว์โลก

แหล่งอ้างอิง

  • FAO — shrimp aquaculture overview
  • กรมประมง — กุ้งทะเลและกุ้งน้ำจืดไทย
  • ฐานอนุกรมวิธาน Penaeidae / Palaemonidae