เงินได้จากต่างประเทศต้องเสียภาษีไทยเมื่อไหร่ — กฎนำเข้าตั้งแต่ปี 2567 และเครดิตภาษี

มีเงินเดือนนอกประเทศ ปันผลหุ้นต่างประเทศ หรือโอนเงินจากบัญชีนอกกลับไทย — คำถามที่พบบ่อยคือ “ต้องเสียภาษีไทยไหม” คำตอบขึ้นกับสองอย่างหลัก: คุณเป็นผู้มีถิ่นที่อยู่ในไทยในปีนั้นหรือไม่ และเงินนั้นถูกนำเข้าไทยเมื่อไหร่

ตั้งแต่ 1 มกราคม 2567 กรมสรรพากรตีความการบังคับใช้ มาตรา 41 วรรคสอง แห่งประมวลรัษฎากรใหม่ผ่านคำสั่งกรมสรรพากรที่ ป.161/2566 และ ป.162/2566 ทำให้เงินได้จากต่างประเทศของบุคคลธรรมดาที่นำเข้าไทย อาจต้องนำมารวมคำนวณภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาในปีที่นำเงินเข้า — ไม่ใช่เฉพาะกรณีที่เกิดและนำเข้าในปีเดียวกันแบบที่หลายคนเคยเข้าใจเดิม

บทความนี้สรุปหลักการเพื่อความเข้าใจเบื้องต้น อ้างอิงแนวทางของกรมสรรพากรและแหล่งอธิบายที่ตรวจสอบแล้ว ไม่ใช่คำปรึกษาภาษีรายกรณี หากสถานการณ์ซับซ้อน ควรสอบถามสายด่วน 1161 หรือที่ปรึกษาภาษีที่มีใบอนุญาต

เงื่อนไขหลัก: ต้องครบทั้ง “ถิ่นที่อยู่” และ “นำเงินเข้า”

โดยสรุปจากแนวทางของกรมสรรพากร เงินได้จากต่างประเทศจะเข้าข่ายต้องนำมารวมคำนวณภาษีไทยเมื่อเข้าเงื่อนไขหลักดังนี้

1. คุณเป็นผู้มีถิ่นที่อยู่ในประเทศไทย ในปีภาษีที่เกิดเงินได้นั้น — โดยทั่วไปคือพำนักในไทยรวมกัน ตั้งแต่ 180 วันขึ้นไป ในปีปฏิทิน (ไม่จำเป็นต้องติดต่อกัน)
2. เงินได้นั้นเกิดตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม 2567 เป็นต้นไป
3. มีการนำเงินได้เข้าประเทศไทย — อาจเป็นปีเดียวกับที่เกิดรายได้ หรือปีถัด ๆ ไป

ถ้าเงื่อนไขเหล่านี้ไม่ครบ เช่น ปีนั้นอยู่ไทยไม่ถึง 180 วัน หรือเงินได้เกิดก่อนปี 2567 โดยทั่วไปจะไม่อยู่ในกรอบการตีความใหม่เมื่อนำเงินเข้า

อะไรนับเป็น “เงินได้จากต่างประเทศ”

แหล่งเงินได้ขึ้นกับสถานที่ที่งาน ธุรกิจ หรือทรัพย์สินตั้งอยู่ ไม่ใช่แค่ประเทศที่เงินถูกโอนเข้าบัญชี ตัวอย่างที่พบบ่อย

• เงินเดือน / ค่าจ้าง / ค่าที่ปรึกษาจากงานที่ทำในต่างประเทศ
• กำไรธุรกิจหรืออาชีพอิสระที่ดำเนินนอกไทย
• ค่าเช่าอสังหาริมทรัพย์ในต่างประเทศ
• เงินปันผล ดอกเบี้ย กำไรจากการขายหลักทรัพย์หรือกองทุนที่ถือในต่างประเทศ
• เงินบำนาญจากต่างประเทศ (บางประเภทอาจมีข้อยกเว้นตามอนุสัญญาภาษีซ้อน)
• ค่าลิขสิทธิ์ / ทรัพย์สินทางปัญญาจากต่างประเทศ
• รายได้จากสินทรัพย์ดิจิทัลหรือแพลตฟอร์มที่ตั้งอยู่นอกไทย ในขอบเขตที่เข้าลักษณะเงินได้ตามประมวลรัษฎากร

สิ่งที่มักไม่เข้าข่ายกฎนำเข้าเงินได้ เช่น มรดกหรือของขวัญภายใต้เกณฑ์ที่กฎหมายกำหนด และการโอนเงินส่วนตัวที่ไม่ใช่เงินได้

อะไรนับว่า “นำเงินเข้าไทย”

ไม่จำกัดแค่โอนผ่านธนาคารอย่างเป็นทางการ การเคลื่อนย้ายมูลค่าเข้าไทยในทางปฏิบัติอาจรวมถึง

• โอนเงินจากบัญชีต่างประเทศเข้าบัญชีไทย
• ถอนเงินจากตู้เอทีเอ็มในไทยด้วยบัตรที่ผูกบัญชีต่างประเทศ
• การใช้จ่ายด้วยบัตรต่างประเทศในไทย ในลักษณะที่อาจถูกมองว่าเป็นการนำมูลค่าเข้าประเทศ

เพราะฉะนั้นการแยกบัญชี / บันทึกรายปี / เก็บสเตทเมนต์ จะช่วยลดความเสี่ยงเวลาถูกสอบถาม

เครดิตภาษีเงินได้จากต่างประเทศ — ไม่ให้เสียภาษีซ้ำเกินควร

ถ้าจ่ายภาษีเงินได้ไปแล้วในต่างประเทศ กฎหมายไทยเปิดช่องให้นำมาเป็นเครดิตหักจากภาษีไทยได้ภายใต้เงื่อนไข โดยสรุปจากคู่มือและแนวทางของกรมสรรพากร

1. ต้องเป็นภาษีเงินได้ — ภาษีประเภทอื่นโดยทั่วไปเอามาเครดิตไม่ได้
2. มีเพดาน (credit limit) — หักได้ไม่เกินส่วนภาษีไทยที่เกี่ยวกับเงินก้อนนั้น ถ้าต่างประเทศเก็บแพงกว่า ส่วนเกินมักใช้ต่อไม่ได้และทบปีหน้าไม่ได้
3. แยกคำนวณ — แยกรายประเทศและรายประเภทเงินได้ตามลักษณะ มาตรา 40 ไม่เอาหลายก้อนมารวมมั่ว
4. สัดส่วนตามเงินที่นำเข้า — ถ้าโอนเข้าไทยเพียงบางส่วน สิทธิเครดิตมักลดลงตามสัดส่วน

สูตรคร่าว ๆ ที่ใช้ในคู่มือสรรพากร

1) ภาษีต่างประเทศที่มีสิทธิ์นำมาใช้

(เงินที่นำเข้า ÷ เงินได้ทั้งหมดของรายการนั้น) × ภาษีที่จ่ายในต่างประเทศ

2) เพดานเครดิตภาษีไทย

(เงินได้ต่างประเทศที่นำเข้า ÷ รายได้รวมที่ใช้คำนวณภาษี) × ภาษีที่ต้องชำระในไทย

3) เครดิตที่ใช้ได้จริง = จำนวนที่น้อยกว่าระหว่างข้อ 1 กับข้อ 2

ตัวอย่างตัวเลขสมมติในบทความของภาคเอกชนที่อ้างอิงคู่มือกรมสรรพากร: ถ้ามีเงินปันผลต่างประเทศ 1,000,000 บาท ถูกหักภาษี ณ ที่จ่าย 150,000 บาท แล้วนำเข้าไทยทั้งก้อน พร้อมมีเงินได้ในไทยอื่นจนภาษีไทยรวมประมาณ 200,000 บาท เพดานเครดิตอาจอยู่ที่ประมาณ 133,333 บาท ทำให้ใช้เครดิตได้แค่เพดานนี้ ไม่เต็ม 150,000 บาท — นี่คือตัวอย่างเพื่อทำความเข้าใจสูตร ไม่ใช่ผลคำนวณของทุกคน

เครื่องมือช่วยคำนวณของกรมสรรพากร

กรมสรรพากรมีเครื่องมือช่วยคำนวณเครดิตภาษีสำหรับผู้มีเงินได้จากต่างประเทศ (บุคคลธรรมดา) และคู่มือการใช้งาน สามารถเข้าได้จากเว็บไซต์กรมสรรพากร หรือลิงก์ที่สำนักงานสรรพากรพื้นที่เผยแพร่ เช่น

• เครื่องมือคำนวณ: dmytaxsurvey.rd.go.th/taxcalculator/foreign
• คู่มือ PDF: GuideTaxFromAbroad.pdf

ตัวเลขที่ได้จากเครื่องมือ นำไปกรอกในช่องหักเครดิตภาษีเงินได้จากต่างประเทศของแบบ ภ.ง.ด. 90 / 91 ตามขั้นตอนในระบบ e-Filing

เอกสารที่ควรเตรียมไว้

• หลักฐานการเสียภาษีต่างประเทศ เช่น หนังสือรับรองการหักภาษี ณ ที่จ่าย / tax statement
• หลักฐานการนำเงินเข้า เช่น สลิปโอน Bank statement
• อัตราแลกเปลี่ยนที่ใช้แปลงเป็นบาท — ตามแนวทางที่อ้างอิงธนาคารพาณิชย์ ณ วันนำเข้า หรืออัตราอ้างอิง ธปท. ตามที่คู่มือกำหนด
• บันทึกแยกแหล่งเงินรายปี (ปีที่เกิดรายได้ / ปีที่นำเข้า) เพื่อกันสับสนกรณีมีหลายก้อน

แนวปฏิบัติทั่วไปแนะนำให้เก็บหลักฐานอย่างน้อย 5 ปี เผื่อถูกเรียกตรวจ

อนุสัญญาภาษีซ้อน (DTA)

ไทยมีอนุสัญญาภาษีซ้อนกับหลายสิบประเทศ การมี DTA ช่วยกำหนดสิทธิเก็บภาษีระหว่างประเทศ และสนับสนุนการใช้เครดิตภาษีได้อย่างถูกต้อง อย่างไรก็ตาม DTA ไม่ได้แปลว่าไม่ต้องยื่นหรือไม่ต้องเก็บหลักฐาน — ยังต้องดูรายละเอียดรายประเทศและประเภทเงินได้

เช็กลิสต์ก่อนโอนเงินกลับไทย

• ☐ ปีที่เกิดรายได้ คุณอยู่ไทยครบ 180 วันหรือไม่
• ☐ รายได้นั้นเกิดก่อนหรือหลัง 1 ม.ค. 2567
• ☐ แยกได้ไหมว่าเงินก้อนที่จะโอนมาจากรายได้ปีไหน
• ☐ จ่ายภาษีเงินได้นอกประเทศไปแล้วเท่าไร และมีใบรับรองไหม
• ☐ คำนวณเครดิตด้วยเครื่องมือของสรรพากรก่อนยื่น ภ.ง.ด.
• ☐ กรณีวีซ่า/สิทธิประโยชน์พิเศษ (เช่น บางประเภทของ LTR) ตรวจเงื่อนไขยกเว้นกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องก่อน

สรุป

หัวใจของเรื่องนี้มีสามประโยค: (1) ถิ่นที่อยู่ 180 วันเป็นประตูเข้าสู่ระบบ (2) เงินได้จากต่างประเทศตั้งแต่ปี 2567 ที่เกิดในขณะเป็นผู้มีถิ่นที่อยู่ อาจถูกเก็บเมื่อนำเข้าไทย — แม้จะนำเข้าปีหลัง (3) ภาษีที่จ่ายนอกประเทศอาจนำมาเครดิตได้ แต่มีเพดานและต้องมีหลักฐาน

อ่านประกอบในไซต์เดียวกัน: ภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง · เก็บเงินก้อนแรกอย่างมีระบบ

แหล่งอ้างอิง

• สำนักงานสรรพากรพื้นที่สระบุรี — ประกาศเครื่องมือช่วยคำนวณเครดิตภาษีเงินได้จากต่างประเทศ (6 ม.ค. 2569): rd.go.th/region/04/saraburi/85/7399.html
• กรมสรรพากร — คู่มือการใช้เครื่องมือช่วยคำนวณเครดิตภาษีฯ: GuideTaxFromAbroad.pdf
• เครื่องมือคำนวณของกรมสรรพากร: taxcalculator/foreign
• คำสั่งกรมสรรพากรที่ ป.161/2566 และ ป.162/2566 ว่าด้วยการตีความเงินได้จากต่างประเทศ (มีผลแนวปฏิบัติเกี่ยวกับเงินได้ตั้งแต่ 1 ม.ค. 2567) — สรุปโดยสำนักงานวิชาชีพภาษี เช่น HLB Thailand / KPMG Flash Alert
• Expat Tax Thailand — คู่มือทำความเข้าใจรายได้จากแหล่งต่างประเทศในไทย: expattaxthailand.com
• Dime! — สรุปวิธีใช้เครดิตภาษีต่างประเทศเป็นส่วนลดภาษีไทย (อ้างอิงคู่มือสรรพากร): dime.co.th

📌 บทความนี้จัดทำเพื่อให้ความรู้เบื้องต้นตามแนวทางสาธารณะของกรมสรรพากรและแหล่งอธิบายที่อ้างอิง ไม่ใช่คำปรึกษาทางกฎหมายหรือภาษีรายบุคคล ข้อเท็จจริงแต่ละกรณี อนุสัญญาภาษีซ้อน และแนวปฏิบัติของเจ้าหน้าที่อาจต่างกัน ควรตรวจสอบข้อมูลล่าสุดกับกรมสรรพากร (สายด่วน 1161) หรือผู้ประกอบวิชาชีพก่อนตัดสินใจโอนเงินหรือยื่นแบบ